معرفی کتاب
فقیهان امامی و عرصه های ولایت فقیه
«فقیهان امامی و عرصه های ولایت فقیه»،
پژوهشی جدید با هدف «استقراء در کلمات فقها و یافتن موارد رجوع به فقیه در سراسر
فقه» است. این کار براساس یک طرح پژهشی، که در دانشگاه علوم رضوی دنبال می شود،
انجام یافته است. سه بخش دیگر این طرح، عبارت است از:
1.مباحث کلامی فلسفی در باب حکومت، مانند:
«حقیقت حکومت»، «معیار مشروعیت حکومت ها» و «دخالت شریعت در سیاست و حکومت.
2.ادّله ولایت فقیه و بررسی روایات مربوط
به این بحث.
3.مباحث جانبی که برای پاسخ گویی به برخی
شبهات در باب ولایت فقیه مطرح شده است؛ مانند بیعت، نسبت وکالت و ولایت.
استقرا، در کلمات فقها، درباره ولایت فقیه،
بخش چهارم و پایانی این مجموعه است. این طرح از حدود شش سال قبل، زیر نظر حجت
الاسلام و المسلمین آقای صادق لاریجانی و با همکاری گروهی از محققان «مرکز پژوهش
دانشگاه علوم اسلامی رضوی» در حال انجام است.بخش کنونی، در هزار و یکصد صفحه و در
دو جلد عرضه شده که مشتمل بر سه فصل است:
در فصل نخست به بررسی واژگان پرداخته می
شود. واژه های «حاکم»، «امام» «سلطان»، «والی» و «ناظر» که در تعبیرات فقها،
کاربرد فراوانی دارد، به لحاظ مفهومی و مصداقی مورد بحث قرار گرفته است و سپس به
دلایل عمومی ولایت فقیه مانند: نصب فقیه، نیابت از امام و وکالت از امام که در
کلمات فقها، به عنوان «مبنا» دیده می شود، اشاره شده است.
فصل دوم، مهم ترین و گسترده ترین بخش کتاب
است که با فحص در ابواب فقهی، عبارت های مرتبط با موضوع، گردآوری شده است. عبارت
های انتخابی، در ذیل 49 باب فقهی تنظیم و تحت 130 مبحث دسته بندی گردیده است. و
بالاخره نویسندگان در فصل پایانی کتاب، عبارت ها را بر مبنای کتاب و تاریخِ تألیف
آن ارائه و فهرست کرده اند، تا آنچه که در ابواب فصل پیشین، براساس نظم ابواب فقهی:
طهارت، صلاة، زکات تا حدود و دیات قابل دسترسی است، اکنون بر اساس آرای هر فقیه نیز
قابل مراجعه باشد. این فصل از شیخ صدوق و مفید آغاز و تا شیخ انصاری و میرزای آشتیانی،
دنبال می شود.
کتاب : فقیهان امامی و عرصه های ولایت فقیه
نویسنده: پژوهشگران دانشگاه علوم اسلامی
رضوی
انتشارات: دانشگاه علوم اسلامی رضوی مشهد